#tarih
Kapak Dosyası

Hak, hukuk, adalet gak, guguk, siyaset

Geçen ay önce Gezi Davası’nda, ardından CHP’li Canan Kaftancıoğlu hakkında çıkan kararlar, yargının siyasallaşması tartışmasını yeniden gündeme getirdi. Ancak tarih, yargının özünde hiçbir zaman siyasetten bağımsız olmadığını gösteren birçok örnek barındırıyor. Sokrates’ten Jeanne d’Arc’a, Mithat Paşa’dan Dreyfus’a, Yassıada’dan Deniz Gezmiş’lere sembol davalar ve birer aydınlanma belgesi hâline gelen savunmalar…

Platon’un Devlet’te yap­tığı “hukuk” tanımının üzerinden neredeyse 2400 yıl geçti: “Her hükümet, yasaları kendi işine geldiği gi­bi kurar. Demokratlar demok­ratlığa, Tyrannis Tyrannis’e uygun yasalar kurar. Kendi işlerine gelenlerden ayrılanı da yasalara karşı geldi diye ce­zalandırırlar”… Siyasetle ada­letin bir ileri iki geri dansı, o günden bu yana pek az değişti.

Tarafsızlığına istinaden göz­leri bağlı, bir elinde caydırıcılığı simgeleyen kılıcı, bir elinde den­geli bir adaleti temsil eden tera­zisiyle, hukukun evrensel ilkele­rini vücudunda toplayan Tanrı­ça Themis bir hayalden ibaretti. Zira “hukuk devleti” modelinin siyasi olanla hukuki olan arasına çektiği sınır, hemen her zaman ihlallerle mürekkep olmuştu. Ele aldığı maddi gerçekliği, toplu­mun algılarından yalıtarak, “Ey­lem gerçekleşti mi?”, “Bunu is­pata yetecek kanıt var mı?” gibi teknik sorular üzerinden incele­mesi gereken hukukçu; tarih bo­yunca, özellikle de kamuoyunun gözü önünde cereyan eden dava­larda, siyasal olanın etkisinden nadiren kurtulabilmişti. “Kamu­oyu vicdanı”nı ya da “devletin üstün çıkarı”nı gözetme baskısı­nı hep üzerinde hissetmişti.

Gezi Davası’nın günah keçileri

Yaklaşık 3 yıldır devam eden Gezi Parkı davasında 25 Nisan’da Osman Kavala, “ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırıldı (üstte). Davanın diğer sanıklarından Mücella Yapıcı, Çiğdem Mater, Hakan Altınay, Mine Özerden, Can Atalay, Tayfun Kahraman ve Yiğit Ali Ekmekçi’nin ise 18’er yıl hapis cezasına çarptırılmalarına ve tutuklanmalarına karar verildi (en üstte).

#tarih’in Haziran-Temmuz 2022 sayısı tüm Türkiye’de bayide…

Exit mobile version